Wytowno
Następnie dobra weszły w posiadanie rodu von Bandemer. Ostatnimi panami na włościach byli Wilhelm Rudiger Bandemerowie.
W miejscowości Wytowno znajduje się wiele starych chałup szkieletowych, wypełnionych gliną (niektóre z dachami naczółkowo-dymnikowymi kryte strzechą). Bardzo ciekawy budynek bramny z r. 1771 - dobrze zachowany zespół bramny oraz budynek gospodarczy z fragmentami drewnianej galerii spichrzowego piętra. Jest tu również kościół z XV-wieczną wieżą gotycką, wewnątrz którego znajdują się trzy gotyckie rzeźby (m. in. Madonna z Dzieciątkiem - ok r.1400), ołtarz, ambona i epitafium barokowe z drugiej połowy XVII wieku. Godne zwiedzenia są również: dwór zbudowany w początkach XX w., zachowany rów dawnej fosy oraz niewielki park ze starodrzewem (świerki, buki, jodły i kasztanowca). W 1940 r. hitlerowcy założyli tutaj obóz pracy, w którym więzili Polaków i Rosjan. Wieś rycerska z pałacem oraz folwark, położone przy szosie z Ustki do Rowów. Z Wytowna wiedzie przez łąki i nadmorski las sosnowy przepiękny szlak rowerowy, do plaży (około 4 km). Poniżej wsi do 1945 roku znajdowała się stacja słupskich kolei powiatowych. Biegła tędy linia z Ustki do Komnina i Dominka, gdzie tory rozchodziły się do Smołdzina oraz Słupska i Główczyc.
Wytowno przez kilkaset lat było własnością rycerskiego rodu von Bandemer. Dawny ich pałac (dzisiaj własność prywatna), według starych przekazów, miał stanąć w miejscu, gdzie wcześniej wznosił się mały gród, otoczony fosą. W 1926 roku gościem pałacu był m.in. prezydent Niemiec, feldmarszałek von Hindenburg, który przybył tu na ślub swojego wnuka z Werą von Bandemer. W latach 1939-1945 w majątku byt obóz dla robotników przymusowych. W ostatnich miesiącach wojny w pałacu kwaterowała grupa ważnych radzieckich generałów.
Ryglowy kościół natomiast jest budowlą z XVII wieku, skrywa wewnątrz m.in. XVII-wieczną ambonę, witraż z wizerunkiem Mojżesza oraz model XIX-wiecznego żaglowca, podarowany przez jakiegoś żeglarza w podzięce za uratowanie życia.
Przy szlaku z Wytowna do nadmorskiej plaży, kilka metrów od krawędzi klifu zachowała się tajemnicza mogiła. Przez dziesięciolecia opowiadano, że skrywa szczątki radzieckiego żołnierza, który miał tu zginąć pod koniec wojny, gdy armia radziecka obstawiła plaże w obawie przed desantem niemieckim. Inny przekaz głosi, że leży tu dwóch niemieckich lotników. Pod koniec wojny ich samolot został podobno zestrzelony przez Rosjan i wpadł do morza. Kilka dni później ich ciała znaleziono na brzegu.
Obecnie Wytowno jest wsią sołecką. Granice sołectwa obejmują także miejscowość Dalimierz Przewłocki.
Źródło: ustka.ug.gov.pl, "Ziemia Słupska- dzieje i kultura", "Wybrzeże bałtyku. Od Jarosławca do Rowów" wyd.Pascal.






